Stacja ładowania samochodu elektrycznego, która dzisiaj działa bez zarzutu, niekoniecznie będzie spełniać wymagania stawiane nowym instalacjom od 2027 roku. Nie chodzi jednak o moc urządzenia, rodzaj złącza czy dodatkowe zabezpieczenia elektryczne. Tym razem Unia Europejska wprowadza istotne zmiany dotyczące sposobu komunikowania się samochodu elektrycznego ze stacją ładowania.
Kluczową rolę odgrywa tutaj norma ISO 15118, a szczególnie jej nowsza część EN ISO 15118-20:2022, która określa zasady zaawansowanej wymiany informacji pomiędzy pojazdem elektrycznym a infrastrukturą ładowania.
Zmiany mają znaczenie zarówno dla operatorów ogólnodostępnych stacji ładowania, jak i przedsiębiorców, wspólnot mieszkaniowych, deweloperów oraz osób planujących montaż wallboxa w domu jednorodzinnym.
Co dokładnie zmienia się w przepisach? Od kiedy nowe wymagania stają się obowiązkowe? Czy właściciele już działających stacji będą musieli wymieniać urządzenia? I czy ISO 15118 oznacza, że każdy samochód będzie można automatycznie ładować i rozliczać bez aplikacji lub karty RFID?
Wyjaśniamy, co wynika z nowych regulacji i na co warto zwrócić uwagę przed zakupem lub modernizacją infrastruktury ładowania.
Czym jest norma ISO 15118 i czego dotyczy?
ISO 15118 to międzynarodowa rodzina norm określających zasady komunikacji pomiędzy pojazdem elektrycznym a urządzeniem służącym do jego ładowania. Jej zadaniem jest zapewnienie odpowiedniego sposobu wymiany informacji, niezbędnych do realizacji różnych funkcji związanych z ładowaniem samochodów elektrycznych.
Aby zrozumieć jej znaczenie, warto przyjrzeć się temu, jak wygląda komunikacja pomiędzy samochodem a tradycyjnym wallboxem.
W większości powszechnie stosowanych stacji AC podstawowa komunikacja odbywa się zgodnie z wymaganiami normy IEC 61851, z wykorzystaniem sygnału Control Pilot (CP). Stacja może dzięki temu wykryć podłączenie samochodu, określić stan gotowości do ładowania oraz przekazać pojazdowi informację o maksymalnym dopuszczalnym prądzie.
Takie rozwiązanie jest wystarczające do realizacji podstawowego, bezpiecznego procesu ładowania. Nie zapewnia jednak pełnego zakresu wymiany danych, jaki umożliwia bardziej zaawansowana komunikacja cyfrowa.
ISO 15118 rozszerza te możliwości. W zależności od zastosowanej wersji standardu i obsługiwanych funkcji pojazd oraz stacja mogą wymieniać informacje dotyczące między innymi parametrów sesji, potrzeb energetycznych samochodu, harmonogramów ładowania czy cyfrowego uwierzytelniania użytkownika.
Komunikacja wysokiego poziomu, wykorzystywana w przewodowych systemach ładowania zgodnych z ISO 15118, może odbywać się z wykorzystaniem technologii PLC (Power Line Communication), pozwalającej na transmisję danych przez odpowiedni tor komunikacyjny interfejsu ładowania.
W praktyce oznacza to, że stacja przestaje być urządzeniem, które jedynie udostępnia określoną moc. Może stać się elementem bardziej rozbudowanego systemu zarządzania energią, współpracującego bezpośrednio z samochodem.
ISO 15118-2 a ISO 15118-20 – czym różnią się poszczególne wersje?
ISO 15118 nie jest nową normą opracowaną na potrzeby zmian w 2027 roku. Poszczególne części tego standardu funkcjonują od wielu lat.
Jedną z najważniejszych jest ISO 15118-2, określająca wymagania dotyczące sieci i protokołów aplikacyjnych komunikacji pomiędzy samochodem a stacją. Standard ten umożliwia między innymi realizację funkcji Plug & Charge, czyli automatycznego uwierzytelniania pojazdu.
Znacznie szersze możliwości wprowadziła opublikowana w 2022 roku norma ISO 15118-20. To druga generacja wymagań komunikacyjnych, opracowana z myślą o bardziej zaawansowanych systemach ładowania.
Obejmuje ona między innymi obsługę zaawansowanych procesów zarządzania ładowaniem, komunikację związaną z dwukierunkowym transferem energii oraz bardziej rozbudowane mechanizmy uwierzytelniania i obsługi kontraktów.
Trzeba przy tym rozróżnić dwie rzeczy: możliwość techniczną przewidzianą w standardzie oraz funkcję faktycznie udostępnioną użytkownikowi. Zgodność urządzenia z ISO 15118-20 nie oznacza automatycznie, że wszystkie funkcje opisane w tej normie muszą być aktywne.
To szczególnie istotne w kontekście zmian prawnych zaplanowanych na 2027 rok.
Od kiedy norma ISO 15118 jest obowiązkowa dla stacji ładowania?
Najważniejsze zmiany wynikają z rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/656 z 2 kwietnia 2025 roku, które zmieniło załącznik II do rozporządzenia AFIR (UE) 2023/1804.
Rozporządzenie delegowane zostało opublikowane 18 czerwca 2025 roku, weszło w życie 8 lipca 2025 roku, a jego stosowanie rozpoczęło się 8 stycznia 2026 roku. Część obowiązków związanych z ISO 15118-20 przewidziano jednak dopiero od 1 stycznia 2027 roku.
Nowe wymagania nie dotyczą zatem jednej daty ani jednej kategorii urządzeń.
| Termin | Najważniejsza zmiana |
|---|---|
| 8 stycznia 2026 r. | Nowe lub zmodernizowane ogólnodostępne punkty ładowania AC i DC muszą spełniać wskazane wymagania EN ISO 15118, obejmujące części 1–5. |
| 1 stycznia 2027 r. | Nowe lub zmodernizowane ogólnodostępne punkty ładowania AC i DC muszą dodatkowo spełniać wymagania EN ISO 15118-20:2022. |
| 1 stycznia 2027 r. | Nowe lub zmodernizowane prywatne punkty ładowania AC i DC pracujące w trybie 3 lub 4 muszą spełniać wymagania EN ISO 15118-20:2022. |
W przypadku prywatnego ładowania w trybie 2 rozporządzenie odwołuje się natomiast do normy EN IEC 61851-1:2019, a nie do obowiązku stosowania ISO 15118-20.
Co zmieniło się 8 stycznia 2026 roku?
Od 8 stycznia 2026 roku nowe lub zmodernizowane ogólnodostępne punkty ładowania AC i DC przeznaczone dla elektrycznych pojazdów lekkich i ciężkich muszą spełniać określone wymagania interoperacyjności wynikające z norm EN ISO 15118-1:2019, EN ISO 15118-2:2016, EN ISO 15118-3:2016, EN ISO 15118-4:2019 oraz EN ISO 15118-5:2019.
Poszczególne części odnoszą się do różnych elementów komunikacji, w tym protokołów sieciowych, warstwy fizycznej oraz badań zgodności.
To ważna zmiana dla podmiotów realizujących inwestycje w ogólnodostępne stacje ładowania. Samo wyposażenie urządzenia w złącze Type 2 lub CCS2 nie jest równoznaczne ze spełnieniem wszystkich wymagań dotyczących komunikacji.
Z punktu widzenia inwestora znaczenie ma zgodność konkretnego modelu stacji, jego elektroniki oraz oprogramowania z właściwymi specyfikacjami technicznymi.
Co zmieni się 1 stycznia 2027 roku?
Od 1 stycznia 2027 roku wymagania zostaną rozszerzone o normę EN ISO 15118-20:2022.
Co szczególnie istotne, nowe regulacje obejmą nie tylko ogólnodostępne stacje ładowania, ale również prywatne punkty ładowania pracujące w trybie 3 lub 4.
Oznacza to, że przy planowaniu nowych instalacji należy uwzględniać tę normę zarówno w przypadku szybkich ładowarek DC, jak i urządzeń AC o mocy 11 czy 22 kW.
Nie oznacza to jednak, że 1 stycznia 2027 roku wszystkie działające w Polsce wallboxy automatycznie staną się niezgodne z przepisami. Kluczowe znaczenie ma moment instalacji oraz ewentualnej modernizacji urządzenia.
Czy norma ISO 15118 będzie obowiązkowa również dla prywatnych wallboxów 11 i 22 kW?
Tak. To jeden z najważniejszych aspektów nowych przepisów, który może mieć bezpośrednie znaczenie dla rynku domowych i firmowych stacji ładowania.
Zgodnie ze zmienionym załącznikiem II do AFIR wymagania EN ISO 15118-20:2022 obejmują prywatne punkty ładowania prądem przemiennym i stałym, instalowane lub modernizowane od 1 stycznia 2027 roku, jeżeli pracują w trybie 3 lub 4.
Tryb 3 to właśnie standardowy sposób ładowania samochodu elektrycznego z wykorzystaniem dedykowanego wallboxa AC. Dotyczy to urządzeń montowanych w domach jednorodzinnych, garażach podziemnych, na parkingach firmowych czy w innych obiektach prywatnych.
W konsekwencji nowe wymagania należy brać pod uwagę również przy zakupie popularnych stacji ładowania o mocy 7,4 kW, 11 kW lub 22 kW, o ile są to urządzenia pracujące w trybie 3.
Dla użytkownika może to być zaskakujące. Przecież podstawowa funkcja wallboxa pozostaje taka sama — ma bezpiecznie dostarczać energię do samochodu.
Regulacje dotyczą jednak nie tylko bieżącego sposobu ładowania, ale również interoperacyjności urządzeń i przygotowania infrastruktury do rozwoju bardziej zaawansowanych systemów komunikacji.
Czy będzie można nadal korzystać ze zwykłego gniazdka?
Nowe wymagania ISO 15118-20 nie oznaczają automatycznego zakazu ładowania samochodów elektrycznych z wykorzystaniem przenośnych urządzeń przeznaczonych do pracy w trybie 2.
Dla nowych lub modernizowanych prywatnych punktów ładowania pracujących w tym trybie od 1 stycznia 2027 roku wskazano normę EN IEC 61851-1:2019.
Należy jednak pamiętać, że brak obowiązku stosowania ISO 15118-20 nie jest jednoznaczny z potwierdzeniem bezpieczeństwa dowolnego gniazdka domowego.
Regularne ładowanie samochodu stanowi długotrwałe obciążenie instalacji elektrycznej. Dlatego w przypadku codziennego użytkowania samochodu elektrycznego zalecamy stosowanie dedykowanego, profesjonalnie zamontowanego punktu ładowania z odpowiednio dobranymi zabezpieczeniami.
Czy trzeba wymienić istniejącą stację ładowania po 1 stycznia 2027 roku?
To jedno z najważniejszych pytań dla właścicieli infrastruktury ładowania.
Nowe przepisy nie wprowadzają powszechnego obowiązku wymiany wszystkich działających stacji ładowania na urządzenia zgodne z ISO 15118-20.
Wymagania określone w rozporządzeniu 2025/656 odnoszą się do punktów ładowania instalowanych lub modernizowanych od wskazanych dat.
Oznacza to, że właściciel wallboxa zamontowanego wcześniej nie musi automatycznie wymieniać urządzenia wyłącznie dlatego, że od 2027 roku dla nowych instalacji zacznie obowiązywać kolejna specyfikacja techniczna.
Co więcej, prawodawca unijny wyraźnie wskazał potrzebę ochrony istniejących inwestycji. W uzasadnieniu rozporządzenia zwrócono uwagę, że dostosowanie urządzeń wykorzystujących prostszą komunikację do bardziej zaawansowanych protokołów może wymagać istotnych zmian sprzętowych, a czasami nawet wymiany całej stacji.
Sytuacja zmienia się jednak wtedy, gdy infrastruktura ma zostać istotnie zmodernizowana.
Co oznacza modernizacja stacji ładowania w świetle nowych przepisów?
Rozporządzenie określa modernizację jako znaczną lub całkowitą wymianę istotnych urządzeń punktu ładowania.
Nie każda czynność serwisowa musi więc oznaczać modernizację w rozumieniu nowych regulacji.
Przykładowo, okresowy przegląd, czyszczenie, przeprowadzenie pomiarów elektrycznych czy typowe prace konserwacyjne nie są automatycznie równoważne z wymianą kluczowych elementów infrastruktury.
Inaczej może wyglądać sytuacja w przypadku zastąpienia starego urządzenia nowym modelem lub realizacji większej przebudowy istniejącego systemu.
W takich przypadkach zakres planowanych prac należy przeanalizować indywidualnie, ponieważ może powstać konieczność zastosowania sprzętu spełniającego aktualne wymagania.
Istotny jest również moment realizacji inwestycji. Zakup stacji ładowania jeszcze w 2026 roku nie stanowi sam w sobie zwolnienia z wymagań dotyczących urządzeń instalowanych od 2027 roku.
Plug & Charge, czyli ładowanie samochodu bez aplikacji i karty RFID. Co ma wspólnego z ISO 15118?
Jedną z najbardziej rozpoznawalnych funkcji związanych z ISO 15118 jest Plug & Charge, czyli rozwiązanie umożliwiające automatyczne uwierzytelnienie samochodu elektrycznego i autoryzację sesji ładowania po podłączeniu pojazdu do stacji.
W tradycyjnym modelu kierowca korzystający z ogólnodostępnej infrastruktury często musi uruchomić aplikację, przyłożyć kartę RFID, zeskanować kod QR lub skorzystać z innej dostępnej metody rozpoczęcia ładowania.
Plug & Charge pozwala uprościć ten proces.
Jeżeli samochód, infrastruktura oraz odpowiednie usługi operatora obsługują tę funkcję, po podłączeniu przewodu pojazd może automatycznie przekazać dane niezbędne do uwierzytelnienia i autoryzacji.
Mechanizm wykorzystuje cyfrowe certyfikaty i odpowiednią infrastrukturę zaufania, dzięki czemu nie musi wymagać każdorazowego ręcznego potwierdzania tożsamości użytkownika.
W określonych modelach usług możliwe jest również automatyczne przypisanie sesji do właściwej umowy i rozliczenie kosztów ładowania.
Dla kierowcy oznacza to mniej czynności przy rozpoczynaniu ładowania. Dla operatora — możliwość stworzenia wygodniejszej usługi, ale również potrzebę odpowiedniego przygotowania systemu informatycznego i rozliczeniowego.
Czy od 2027 roku każda nowa stacja ładowania będzie musiała obsługiwać Plug & Charge?
Nie. To bardzo ważne rozróżnienie.
Obowiązek zgodności z normą ISO 15118-20 nie jest równoznaczny z obowiązkiem aktywnego udostępniania usługi Plug & Charge.
Rozporządzenie 2025/656 pozostawia operatorom ogólnodostępnych punktów ładowania możliwość decydowania o oferowaniu określonych funkcjonalności opcjonalnych, w tym Plug & Charge.
Jeżeli jednak nowa lub zmodernizowana od 1 stycznia 2027 roku stacja ogólnodostępna oferuje automatyczne uwierzytelnianie i autoryzację, takie jak Plug & Charge, musi w tym zakresie spełniać wymagania zarówno EN ISO 15118-2:2016, jak i EN ISO 15118-20:2022.
Celem jest zapewnienie interoperacyjności oraz zachowanie możliwości współpracy z pojazdami wykorzystującymi wcześniejszą generację standardu.
W praktyce oznacza to, że stacja zgodna z ISO 15118-20 nie musi automatycznie umożliwiać każdemu kierowcy rozpoczęcia ładowania bez dodatkowej autoryzacji.
ISO 15118-20 a V2G i V2H. Czy samochody elektryczne staną się magazynami energii?
Kolejnym ważnym obszarem, na który wpływa rozwój standardu ISO 15118, jest ładowanie dwukierunkowe.
W tradycyjnym modelu energia elektryczna przepływa od sieci, przez stację ładowania, do akumulatora samochodu.
Systemy dwukierunkowe pozwalają odwrócić ten kierunek w odpowiednich warunkach.
W przypadku technologii V2H (Vehicle-to-Home) energia zgromadzona w samochodzie może zostać wykorzystana do zasilania instalacji domowej. Z kolei V2G (Vehicle-to-Grid) odnosi się do możliwości oddawania energii z pojazdu do sieci elektroenergetycznej.
Norma ISO 15118-20 opisuje komunikację niezbędną między innymi do realizacji odpowiednich scenariuszy dwukierunkowego transferu energii.
Nie oznacza to jednak, że każda nowa stacja zgodna z ISO 15118-20 będzie mogła fizycznie oddawać energię z samochodu do budynku lub sieci.
Do rzeczywistego wdrożenia takiego rozwiązania potrzebne są również:
- samochód obsługujący odpowiedni rodzaj ładowania dwukierunkowego;
- kompatybilny sprzęt energoelektroniczny umożliwiający przepływ energii w wymaganym kierunku;
- odpowiednio zaprojektowana instalacja elektryczna i układ zabezpieczeń;
- system sterowania oraz spełnienie właściwych warunków technicznych, formalnych i rozliczeniowych.
Warto również pamiętać, że określenie „Vehicle-to-Grid communication interface” występujące w nazwie rodziny norm ISO 15118 dotyczy interfejsu komunikacyjnego. Samo użycie terminu V2G w nazwie normy nie oznacza obowiązku udostępniania dwukierunkowego przepływu energii.
ISO 15118-20 tworzy standard komunikacyjny pozwalający rozwijać takie funkcjonalności, ale nie zastępuje odpowiedniego sprzętu ani pozostałych wymagań technicznych.
Czy ISO 15118 zastąpi inteligentne zarządzanie mocą DLM?
Nie. Norma ISO 15118 i systemy Dynamic Load Management (DLM) odpowiadają na różne potrzeby, chociaż mogą ze sobą współpracować.
DLM to rozwiązanie umożliwiające dostosowywanie mocy ładowania do aktualnego obciążenia instalacji elektrycznej. Jest szczególnie przydatne w budynkach wielorodzinnych, firmach oraz obiektach wyposażonych w większą liczbę punktów ładowania.
Przykładowo, jeżeli w budynku dostępna jest ograniczona rezerwa mocy, odpowiednio zaprojektowany system może automatycznie dostosowywać parametry ładowania poszczególnych samochodów, aby nie przekroczyć określonych ograniczeń instalacji.
Podstawowe zarządzanie mocą jest możliwe również bez komunikacji zgodnej z ISO 15118-20. Wiele istniejących systemów DLM wykorzystuje mechanizmy sterowania bazujące na IEC 61851 i przekazywaniu samochodowi dostępnego prądu ładowania.
ISO 15118-20 może natomiast zapewnić bardziej rozbudowaną wymianę danych pomiędzy pojazdem a punktem ładowania, w zależności od dostępnych funkcjonalności.
W przyszłości takie rozwiązania mogą ułatwiać optymalizację ładowania z uwzględnieniem harmonogramów, potrzeb energetycznych pojazdów oraz dostępnej energii.
Dla inwestorów istotne jest więc odróżnienie dwóch elementów: zarządzania obciążeniem instalacji elektrycznej oraz standardu komunikacji z samochodem. Obecność DLM nie potwierdza automatycznie zgodności urządzenia z ISO 15118-20.
Warto też zaznaczyć, że AFIR już wcześniej wprowadził odrębne wymagania dotyczące zdolności do inteligentnego ładowania dla określonych ogólnodostępnych punktów ładowania. Nie należy utożsamiać ich z samym obowiązkiem stosowania konkretnej wersji ISO 15118.
ISO 15118 a OCPP. Czy stacja ładowania zgodna z OCPP 2.0.1 lub 2.1 spełnia nowe wymagania?
To kolejne zagadnienie, które może powodować nieporozumienia przy wyborze stacji ładowania.
ISO 15118 i OCPP są różnymi standardami komunikacyjnymi, wykorzystywanymi w innych obszarach infrastruktury.
ISO 15118 odpowiada za komunikację pomiędzy samochodem elektrycznym a punktem ładowania.
OCPP (Open Charge Point Protocol) odpowiada za komunikację pomiędzy stacją ładowania a systemem zarządzania infrastrukturą.
Przykładowo, stacja ładowania może korzystać z OCPP do przesyłania danych o sesjach ładowania, zdalnego sterowania, diagnostyki lub rozliczeń. Jednocześnie do komunikowania się bezpośrednio z samochodem może wykorzystywać mechanizmy określone przez ISO 15118.
OCPP 2.0.1 wprowadził rozbudowane wsparcie dla funkcjonalności związanych z ISO 15118, w tym Plug & Charge. Nowszy OCPP 2.1 rozszerzył możliwości między innymi o obsługę ISO 15118-20 i scenariuszy ładowania dwukierunkowego.
Nie oznacza to jednak, że urządzenie opisane jako zgodne z OCPP 2.0.1 lub 2.1 automatycznie spełnia wszystkie wymagania ISO 15118-20.
Ostatecznie znaczenie ma implementacja konkretnych funkcji, elektronika urządzenia, wersja oprogramowania oraz obsługiwane mechanizmy komunikacji.
Co również istotne, samo rozporządzenie 2025/656 nie wprowadza powszechnego obowiązku stosowania OCPP 2.1 w każdej stacji ładowania od 2027 roku.
Kogo najbardziej dotyczą nowe wymagania ISO 15118?
Chociaż nowe przepisy dotyczą standardów technicznych, ich konsekwencje będą odczuwalne również na etapie planowania inwestycji, zakupu urządzeń i projektowania instalacji.
Operatorzy ogólnodostępnych stacji ładowania
Dla operatorów najważniejsza jest konieczność zapewnienia odpowiedniej zgodności nowych i modernizowanych urządzeń z regulacjami obowiązującymi od 2026 i 2027 roku.
Dotyczy to zarówno infrastruktury AC, jak i DC.
Przed zamówieniem urządzeń warto zweryfikować dokumentację producenta, zakres zgodności z normami oraz sposób obsługi komunikacji z pojazdem.
Szczególnego znaczenia nabiera to przy większych inwestycjach, w których stacje są zamawiane z wielomiesięcznym wyprzedzeniem.
Firmy i właściciele parkingów komercyjnych
Przedsiębiorcy inwestujący w infrastrukturę ładowania powinni przede wszystkim prawidłowo określić sposób użytkowania punktów.
W rozumieniu AFIR punkt dostępny dla klientów sklepu, restauracji czy hotelu może być uznawany za ogólnodostępny, nawet jeśli znajduje się na prywatnej nieruchomości.
Z kolei infrastruktura dostępna wyłącznie dla określonej grupy pracowników lub upoważnionych użytkowników może mieć charakter nieogólnodostępny.
To rozróżnienie ma znaczenie przy ustalaniu właściwych obowiązków i terminów.
W przypadku nowych lub modernizowanych od 2027 roku punktów pracujących w trybie 3 i 4 wymóg ISO 15118-20 obejmuje jednak również infrastrukturę prywatną.
Deweloperzy i wspólnoty mieszkaniowe
W budownictwie wielorodzinnym infrastruktura ładowania coraz częściej jest planowana jako system obejmujący większą liczbę miejsc parkingowych.
Dla takich inwestycji zgodność z nowymi standardami komunikacyjnymi staje się kolejnym elementem, który warto uwzględnić już na etapie projektowania.
Dotyczy to szczególnie przedsięwzięć realizowanych etapami, w których część infrastruktury powstaje wcześniej, a kolejne stacje ładowania są instalowane w późniejszych latach.
Odpowiedni dobór urządzeń oraz architektury systemu może ograniczyć ryzyko problemów przy dalszej rozbudowie.
Właściciele domów jednorodzinnych
Osoby planujące montaż domowego wallboxa również powinny zwrócić uwagę na termin instalacji oraz wymagania techniczne wybranego urządzenia.
Nie oznacza to, że właściciele już działających stacji muszą podejmować natychmiastowe działania.
Jeżeli jednak inwestycja jest planowana na 2027 rok lub później, warto przed zakupem uzyskać od dostawcy potwierdzenie zgodności oferowanego modelu z wymaganiami dotyczącymi nowych prywatnych punktów ładowania w trybie 3.
Jak przygotować inwestycję w stacje ładowania do ISO 15118-20?
Nowe wymagania nie powinny być analizowane dopiero na etapie uruchamiania stacji.
W przypadku inwestycji planowanych na kolejne lata zgodność z ISO 15118-20 warto potraktować jako jedno z podstawowych kryteriów wyboru urządzeń.
Szczególnie istotne jest zweryfikowanie, czy producent deklaruje zgodność z konkretną wersją normy, a nie jedynie ogólną gotowość do jej przyszłej obsługi.
Sformułowania takie jak „ISO 15118 ready”, „Plug & Charge compatible” czy „future-proof” nie muszą oznaczać dokładnie tego samego.
Warto sprawdzić również, czy ewentualna aktywacja funkcjonalności wymaga aktualizacji oprogramowania, dodatkowego modułu sprzętowego albo integracji z określonym systemem zarządzania.
Przy wyborze urządzeń zalecamy zweryfikować przede wszystkim:
- Deklarowany zakres zgodności – czy producent wskazuje EN ISO 15118-20:2022 dla konkretnego modelu i wersji urządzenia?
- Możliwości sprzętowe – czy urządzenie ma niezbędne elementy do obsługi wymaganej komunikacji?
- Oprogramowanie i aktualizacje – czy producent zapewnia odpowiednią wersję firmware oraz wsparcie techniczne?
- Dokumentację i interoperacyjność – czy zgodność jest potwierdzona dokumentacją techniczną oraz właściwymi wynikami badań i testów?
W przypadku rozbudowanych systemów ładowania warto dodatkowo zweryfikować możliwości współpracy z platformą zarządzającą oraz kompatybilność z pojazdami wykorzystującymi wcześniejsze standardy komunikacji.
Nie bez znaczenia pozostaje także dostępność serwisu i wsparcia producenta. Stacja ładowania jest urządzeniem eksploatowanym przez wiele lat, a jej przydatność nie powinna zależeć wyłącznie od aktualnej wersji aplikacji lub oprogramowania.
Czy ISO 15118 wpłynie na ceny stacji ładowania samochodów elektrycznych?
Nowe wymagania mogą wpłynąć na konstrukcję i koszt produkcji części urządzeń.
W przypadku stacji wykorzystujących dotychczas wyłącznie podstawowe mechanizmy komunikacji wdrożenie bardziej zaawansowanych protokołów może wymagać dodatkowych komponentów elektronicznych, rozbudowanego oprogramowania oraz odpowiednich testów zgodności.
Nie oznacza to jednak automatycznie, że wszystkie stacje ładowania znacząco podrożeją od 2027 roku.
Wpływ nowych wymagań na ceny będzie zależał między innymi od rozwiązań już stosowanych przez producentów, sposobu wdrożenia nowego standardu oraz skali produkcji.
Część urządzeń dostępnych na rynku może już posiadać odpowiednie rozwiązania techniczne. Inne będą wymagały zmian konstrukcyjnych lub wprowadzenia nowych generacji produktów.
Dla inwestora ważniejsza od samej ceny zakupu pozostaje jednak całkowita wartość inwestycji w całym okresie eksploatacji.
Stacja ładowania powinna nie tylko odpowiadać aktualnym potrzebom, ale również umożliwiać bezpieczne użytkowanie, serwisowanie i ewentualną rozbudowę infrastruktury.
Najczęściej zadawane pytania o ISO 15118 – FAQ
– Czy norma ISO 15118 wchodzi w życie dopiero w 2027 roku?
Nie. ISO 15118 jest rodziną norm funkcjonujących od wielu lat. Od 8 stycznia 2026 roku stosowane są nowe wymagania dotyczące wybranych części normy dla nowych i modernizowanych ogólnodostępnych punktów ładowania. Od 1 stycznia 2027 roku wymagania rozszerzają się o EN ISO 15118-20:2022, obejmując również nowe lub modernizowane prywatne punkty ładowania w trybie 3 i 4.
– Czy każdy wallbox montowany od 2027 roku musi być zgodny z ISO 15118-20?
Zgodnie z obecnym brzmieniem rozporządzenia AFIR nowe lub zmodernizowane prywatne punkty ładowania AC i DC pracujące w trybie 3 lub 4 muszą od 1 stycznia 2027 roku spełniać wymagania EN ISO 15118-20:2022. Dotyczy to również typowych dedykowanych wallboxów AC.
– Czy istniejące ładowarki 11 i 22 kW trzeba będzie wymienić?
Nie ma powszechnego obowiązku wymiany wszystkich wcześniej zainstalowanych i prawidłowo eksploatowanych wallboxów wyłącznie ze względu na rozpoczęcie stosowania ISO 15118-20. Sytuację należy jednak ponownie ocenić w przypadku planowanej istotnej modernizacji urządzenia.
– Czy stacja zgodna z ISO 15118-20 automatycznie obsługuje V2G?
Nie. Norma określa między innymi komunikację umożliwiającą realizację scenariuszy ładowania dwukierunkowego. Do faktycznego oddawania energii potrzebne są również odpowiednio wyposażony samochód, kompatybilna stacja, właściwa instalacja elektryczna i spełnienie pozostałych wymagań.
– Czy od 2027 roku każda stacja będzie obsługiwać Plug & Charge?
Nie. Rozporządzenie nie nakazuje operatorom udostępniania Plug & Charge na wszystkich punktach ładowania. Określa natomiast wymagania interoperacyjności i bezpieczeństwa dla nowych lub modernizowanych punktów ogólnodostępnych, które oferują odpowiednie usługi automatycznego uwierzytelniania i autoryzacji.
– Czy samochód bez ISO 15118-20 będzie można ładować na nowej stacji?
Tak. Wprowadzenie nowszego standardu nie oznacza zakończenia możliwości ładowania starszych samochodów elektrycznych. Kluczowe jest zachowanie zgodności odpowiednich interfejsów i protokołów komunikacyjnych. Unijne przepisy uwzględniają konieczność współpracy z pojazdami obsługującymi wcześniejsze rozwiązania.
– Czy OCPP 2.1 jest obowiązkowy od 2027 roku?
Nie. OCPP 2.1 jest standardem komunikacji między stacją ładowania a systemem zarządzającym. Rozporządzenie 2025/656 w zakresie omawianych wymagań komunikacji pojazd–stacja wskazuje EN ISO 15118, a nie powszechny obowiązek korzystania z OCPP 2.1.
– Czy ISO 15118 zastępuje wymagania UDT i zabezpieczenia elektryczne?
Nie. ISO 15118 dotyczy komunikacji pomiędzy samochodem a punktem ładowania. Nie zastępuje wymagań dotyczących bezpieczeństwa elektrycznego, projektowania instalacji, właściwych zabezpieczeń ani obowiązujących procedur badań technicznych przez Urząd Dozoru Technicznego, jeżeli dana infrastruktura im podlega.
Podsumowanie: ISO 15118 zmienia sposób projektowania infrastruktury ładowania na kolejne lata
Wprowadzenie nowych wymagań dotyczących ISO 15118 stanowi ważny etap rozwoju infrastruktury ładowania samochodów elektrycznych w Europie.
Dotychczas przy wyborze urządzeń najwięcej uwagi poświęcano ich mocy, zabezpieczeniom, sposobowi zarządzania energią i możliwości rozliczania użytkowników.
Te elementy nadal pozostają istotne. Coraz większe znaczenie zyskuje jednak również standard komunikacji pomiędzy samochodem a stacją ładowania.
Od 8 stycznia 2026 roku określone części ISO 15118 są wymagane w nowych lub modernizowanych ogólnodostępnych punktach ładowania. Od 1 stycznia 2027 roku wymagania dotyczące ISO 15118-20 obejmą nowe i modernizowane punkty ogólnodostępne oraz prywatne urządzenia pracujące w trybie 3 lub 4.
Zmiany nie oznaczają automatycznego obowiązku wymiany wszystkich istniejących ładowarek. Nie powodują również, że każda nowa stacja będzie musiała udostępniać Plug & Charge albo dwukierunkowy przepływ energii.
Najważniejszy wniosek dla inwestorów jest inny: przed zakupem i montażem stacji ładowania warto upewnić się, że wybrane urządzenie spełnia wymagania obowiązujące w terminie realizacji inwestycji.
W Greenkick specjalizujemy się w kompleksowym projektowaniu, dostarczaniu, montażu i serwisowaniu infrastruktury ładowania samochodów elektrycznych na terenie całej Polski.
Wspieramy zarówno klientów indywidualnych, jak i przedsiębiorców, deweloperów oraz zarządców nieruchomości. Pomagamy dobrać urządzenia, zaplanować instalację elektryczną i wdrożyć rozwiązania odpowiadające rzeczywistym potrzebom inwestycji oraz aktualnym wymaganiom technicznym.
Jeżeli planujesz budowę lub modernizację infrastruktury ładowania w 2027 roku, warto już teraz uwzględnić wymagania ISO 15118-20 w założeniach projektu.
Skontaktuj się z Greenkick. Pomożemy Ci zaplanować inwestycję, która będzie nie tylko działała, ale również spełniała wymagania właściwe dla jej realizacji.