Kupujesz samochód hybrydowy plug-in, montujesz nowoczesny wallbox 11 kW i spodziewasz się szybkiego ładowania. Tymczasem po podłączeniu auta widzisz na ekranie… 3,7 kW lub 6 kW. Pierwsza myśl?
„Coś jest nie tak ze stacją ładowania.”
W rzeczywistości w większości przypadków wallbox działa dokładnie tak, jak powinien. O tym, z jaką mocą będzie ładował się samochód, nie decyduje bowiem sama stacja, lecz przede wszystkim ładowarka pokładowa zamontowana w aucie. To jeden z najczęściej niezrozumianych tematów w elektromobilności. W tym artykule wyjaśniamy prostym językiem, dlaczego tak się dzieje, jakie moce osiągają samochody z ładowarką jednofazową oraz dlaczego w wielu przypadkach lepszym wyborem do domu jest stacja ładowania 22 kW.
Od czego naprawdę zależy szybkość ładowania?
Wiele osób zakłada, że skoro na obudowie wallboxa widnieje napis 11 kW lub 22 kW, to właśnie z taką mocą będzie ładował się samochód. To jednak nie działa w ten sposób. Wallbox nie jest urządzeniem, które „wtłacza” energię do akumulatora. Można go porównać do inteligentnego gniazdka, które przekazuje samochodowi energię elektryczną oraz informuje go, jaki maksymalny prąd jest dostępny. Cały proces ładowania kontroluje natomiast ładowarka pokładowa (On Board Charger, OBC) znajdująca się w samochodzie. To właśnie ona decyduje:
- ile energii pobierze,
- z ilu faz będzie korzystać,
- z jaką maksymalną mocą będzie ładować akumulator.
Można więc powiedzieć, że wallbox udostępnia możliwości, ale to samochód decyduje, ile z nich wykorzysta.
Czym jest ładowarka jednofazowa?
Większość samochodów elektrycznych sprzedawanych obecnie w Europie posiada trójfazowe ładowarki pokładowe. Inaczej wygląda sytuacja w przypadku wielu hybryd plug-in (PHEV). Bardzo wiele modeli wyposażonych jest wyłącznie w ładowarkę jednofazową. Oznacza to, że samochód potrafi pobierać energię tylko z jednej fazy instalacji elektrycznej, nawet jeśli do dyspozycji ma trzy. Najczęściej spotykane są dwie konfiguracje:
- do 3,7 kW (16 A, jedna faza),
- do 7,4 kW (32 A, jedna faza).
Dlatego właściciele wielu popularnych modeli hybryd plug-in zauważają, że samochód nigdy nie przekracza około 7 kW mocy ładowania. I jest to całkowicie normalne.
Dlaczego wallbox 11 kW nie zawsze pozwala ładować z mocą 7,4 kW?
To właśnie tutaj pojawia się największe zaskoczenie. Wallbox o mocy 11 kW pracuje w układzie trójfazowym i udostępnia maksymalnie: 3 × 16 A. Jeżeli samochód korzysta ze wszystkich trzech faz, może osiągnąć pełne 11 kW. Ale samochód z ładowarką jednofazową wykorzystuje tylko jedną z nich. W praktyce oznacza to, że z wallboxa 11 kW pobierze jedynie około 3,7 kW. Nie dlatego, że stacja jest uszkodzona. Po prostu na jednej fazie dostępne jest maksymalnie 16 A.
Dlaczego wallbox 22 kW może być lepszym wyborem dla ładowania hybrydy plug-in?
To pytanie często zaskakuje inwestorów. Skoro samochód ładuje się maksymalnie z mocą około 7 kW, po co kupować stację 22 kW? Odpowiedź jest bardzo prosta. Wallbox 22 kW może udostępnić: 3 × 32 A. Dzięki temu samochód wyposażony w jednofazową ładowarkę 7,4 kW może pobierać pełne 32 A z jednej fazy. Efekt? Auto ładuje się z maksymalną mocą, jaką przewidział producent. Nie oznacza to oczywiście, że samochód nagle zacznie ładować się z mocą 22 kW. To niemożliwe. Wallbox jedynie przestaje być elementem ograniczającym możliwości pojazdu.
Czy każdy dom pozwala na montaż stacji 22 kW?
Niestety nie. To bardzo ważna kwestia. Sama wymiana wallboxa nie sprawi automatycznie, że samochód zacznie ładować się szybciej. Najpierw należy sprawdzić, czy instalacja elektryczna jest do tego przygotowana. Znaczenie mają między innymi:
- moc przyłączeniowa budynku,
- wartość zabezpieczenia głównego,
- przekrój przewodów,
- długość instalacji,
- możliwości rozdzielnicy elektrycznej.
W wielu domach konieczne może być również zastosowanie systemu Dynamic Load Management (DLM), który na bieżąco kontroluje pobór energii przez cały budynek i ogranicza moc ładowania tylko wtedy, gdy jest to konieczne. Dzięki temu można bezpiecznie korzystać z wyższej mocy ładowania bez ryzyka przeciążenia instalacji.
Czy warto od razu kupić stację 22 kW?
W wielu przypadkach odpowiedź brzmi: TAK. Różnica w cenie pomiędzy wersją 11 kW i 22 kW często nie jest duża, natomiast możliwości urządzenia są znacznie większe. Ma to szczególne znaczenie, jeśli:
- obecnie jeździsz hybrydą plug-in z ładowarką pokładową jednofazową o mocy ładowania do 7,4 kW,
- planujesz w przyszłości zakup samochodu w pełni elektrycznego,
- chcesz uniknąć wymiany wallboxa za kilka lat.
Coraz więcej kierowców traktuje stację ładowania jako inwestycję na wiele lat. Samochody zmieniają się znacznie częściej niż instalacja elektryczna w domu. Dlatego warto myśleć o przyszłości już na etapie wyboru urządzenia.
Najczęstsze błędy przy wyborze wallboxa
W praktyce najczęściej spotykamy trzy sytuacje. Pierwsza to zakup stacji wyłącznie na podstawie jej maksymalnej mocy, bez sprawdzenia parametrów samochodu. Druga to przekonanie, że każdy wallbox 11 kW pozwoli ładować hybrydę plug-in z mocą około 7 kW. Trzecia to brak analizy instalacji elektrycznej przed zakupem urządzenia. Każdy z tych błędów może prowadzić do rozczarowania i niepotrzebnych kosztów.
Podsumowanie
Jeżeli Twój samochód ładuje się z mocą 3,7 kW lub 5,4-7,4 kW, nie oznacza to, że wallbox działa nieprawidłowo. W większości przypadków jest to ograniczenie wynikające z konstrukcji ładowarki pokładowej samochodu, a nie samej stacji ładowania. Dlatego przed zakupem wallboxa warto odpowiedzieć na trzy podstawowe pytania:
- Jaką ładowarkę pokładową ma mój samochód?
- Jakie możliwości ma instalacja elektryczna w domu?
- Czy planuję w przyszłości zakup samochodu w pełni elektrycznego?
Dopiero po analizie tych elementów można dobrać urządzenie, które będzie optymalnym rozwiązaniem zarówno dziś, jak i za kilka lat. W Greenkick każdą rekomendację rozpoczynamy właśnie od takiej analizy. Dzięki temu nasi klienci wiedzą, czego mogą realnie oczekiwać od swojej stacji ładowania i unikają rozczarowania po jej montażu. W elektromobilności najważniejsze jest bowiem nie to, jaka moc widnieje na obudowie wallboxa, ale jaką moc rzeczywiście jest w stanie wykorzystać samochód.